De lamp boven de eettafel bepaalt voor een groot deel de sfeer in je eethoek. Hangt hij te hoog, dan kijk je in een fel peertje; hangt hij te laag, dan zie je je tafelgenoten niet meer. In dit artikel lees je hoe hoog je de lamp hangt, hoe groot hij mag zijn en welk licht het prettigst is.
In het kort
- Hang de lamp boven de eettafel ongeveer 60 tot 80 cm boven het tafelblad, meestal rond 65 tot 75 cm.
- De lampdiameter is meestal maximaal de helft tot 60 procent van de tafelbreedte.
- Tafel langer dan circa 180 cm? Kies twee of drie lampen op 60 tot 80 cm van elkaar.
- Kies warm wit (circa 2700 Kelvin) en bij voorkeur een dimbare lamp.
Hoe hoog hang je een lamp boven de eettafel?
De meest gebruikte vuistregel: de onderkant van de lamp hangt 60 tot 80 centimeter boven het tafelblad. In de praktijk komt de meeste mensen tussen de 65 en 75 centimeter uit. Je kijkt dan als je zit net onder de lamp door, en het licht valt geconcentreerd op tafel.
Een paar factoren schuiven die maat iets op:
- Soort lamp: een open kap of een kale lamp met zichtbare bron verblindt sneller. Hang die iets lager, zodat de lichtbron uit je blikveld blijft. Een gesloten of matte kap mag iets hoger.
- Formaat: een kleine lamp hangt vaak wat lager, een grote of brede lamp iets hoger, zodat hij het zicht niet blokkeert.
- Plafondhoogte: bij een hoog plafond mag de lamp iets hoger hangen, zodat hij in verhouding blijft tot de ruimte.
- Lengte van de mensen aan tafel: ga zelf zitten en kijk of je elkaar goed kunt zien en niet in de lichtbron kijkt.
Hang de lamp tijdelijk op en laat het snoer nog even los. Ga aan tafel zitten, schuif een paar keer en zet hem pas definitief vast als het goed voelt.
Hoe groot moet de lamp boven de eettafel zijn?
Een lamp die te klein is, verdwijnt boven een grote tafel. Een lamp die te groot is, overheerst en kan zelfs tegen je hoofd zitten als je opstaat. Een handige vuistregel: de diameter van de lamp is maximaal de helft tot zo’n 60 procent van de breedte van de tafel. Houd daarnaast aan elke kant genoeg ruimte vrij tussen de rand van de lamp en de rand van de tafel.
| Tafelbreedte | Indicatie lampdiameter (één lamp) |
|---|---|
| 80 cm | 35 tot 45 cm |
| 90 cm | 40 tot 50 cm |
| 100 cm | 45 tot 60 cm |
| 120 cm (rond) | 55 tot 70 cm |
Dit zijn indicaties. Een luchtige lamp van draad of glas mag gerust groter zijn dan een dichte, zware kap, omdat hij visueel minder ruimte inneemt.
Eén grote lamp of meerdere lampen?
Dat hangt vooral af van de lengte en vorm van je tafel. Een ronde, vierkante of korte tafel tot ongeveer 180 centimeter kan prima met één lamp in het midden. Is de tafel langer, dan valt het licht bij één lamp alleen op het midden en zitten de mensen aan de uiteinden in het halfdonker.
Meerdere lampen boven een lange tafel
Boven een lange tafel werken twee of drie lampen op een rij. Houd ongeveer 60 tot 80 centimeter tussen de lampen aan, gemeten van het midden van de ene naar het midden van de andere. Hang ze allemaal op dezelfde hoogte en verdeel ze gelijk over de lengte, zodat het geheel in balans is.
Een rechte balk- of pendellamp met meerdere lichtpunten is een alternatief. Die heeft maar één aansluitpunt nodig, wat handig is als er één snoer uit het plafond komt.
Eén aansluitpunt, meerdere lampen
Zit het aansluitpunt maar op één plek, dan kun je een plafondplaat met meerdere snoeren gebruiken of een lamp met een lange rail. Ook een lamp met een verschuifbaar snoer en een plafondhaak is een optie: het snoer loopt dan via een haak naar de plek boven de tafel. Zo hoef je niets aan het plafond te veranderen.
De juiste lamp per tafelvorm
De vorm van je tafel geeft vaak al een hint welke lamp het mooist staat.
- Ronde tafel: één lamp precies boven het midden. Ronde kappen, bollen en koepels passen hier het best, omdat ze de vorm van de tafel herhalen.
- Ovale tafel: een ovale of langwerpige lamp, of twee lampen op een rij. Een grote ronde lamp kan ook, zolang hij niet te klein is voor de lengte.
- Rechthoekige of lange tafel: twee of drie dezelfde lampen naast elkaar, of een balklamp die ongeveer twee derde van de tafellengte beslaat.
- Vierkante tafel: één forse lamp in het midden, rond of vierkant.
Lichtkleur en lichtsterkte: let op Kelvin en lumen
Boven een eettafel wil je licht dat eten en gezichten mooi laat uitkomen. Kies daarom warm wit van ongeveer 2700 Kelvin. Dat geeft een gezellige, iets gele gloed. Koeler licht van 4000 Kelvin of meer maakt de sfeer zakelijk en laat eten minder smakelijk ogen.
Voor de lichtsterkte is 300 tot 800 lumen een prettige indicatie als de tafel vooral om te eten is. Werk of knutsel je ook aan tafel, of maken de kinderen er hun huiswerk, dan is 800 tot 1200 lumen fijner. Let bij meerdere lampen op het totaal.
Dimbaar is bijna altijd een goed idee
Een dimbare lamp boven de eettafel maakt je eethoek veel veelzijdiger: fel licht voor een spelletje of de administratie, gedimd voor een lang diner. Controleer wel of de lichtbron en de dimmer bij elkaar passen. Lang niet elke led-lamp is dimbaar, en sommige combinaties gaan zoemen of knipperen. Slimme lampen die je met een app of afstandsbediening dimt, zijn een makkelijke oplossing als je geen dimmer in de muur hebt.
Veelgemaakte fouten bij het ophangen
Met deze punten voorkom je dat je achteraf toch weer de trap op moet:
- De lamp te hoog hangen. Een lamp die vlak onder het plafond blijft hangen, verlicht vooral de kamer en nauwelijks de tafel. De sfeer verdwijnt en het licht wordt vlak.
- De lamp niet boven het midden van de tafel. Staat de tafel niet precies onder het aansluitpunt, verplaats dan de lamp met een haak in plaats van de tafel op een onhandige plek te zetten.
- Een te kleine lamp boven een grote tafel. Eén klein kapje boven een tafel voor acht personen oogt verloren. Kies een grotere lamp of meerdere lampen.
- Koud of te fel licht. Licht van 4000 Kelvin of een lamp zonder dimmer maakt de eethoek ongezellig, zeker tijdens het avondeten.
- Vergeten dat de tafel kan groeien. Heb je een uitschuiftafel, kies dan een lamp of opstelling die ook bij de uitgeschoven lengte nog in verhouding is, bijvoorbeeld een balklamp of twee lampen.
Materialen en stijlen voor een lamp boven de eettafel
Naast maat en licht bepaalt het materiaal hoe de lamp eruitziet en hoe hij licht geeft.
- Glas: helder glas oogt licht en luchtig, rookglas of amberglas geeft een warme gloed. Gebruik bij helder glas een mooie, niet te felle lichtbron.
- Metaal: een metalen kap in zwart, messing of wit richt het licht naar beneden op tafel. Ideaal voor fel, gericht licht.
- Riet, rotan en bamboe: geven een warm, natuurlijk licht met mooie schaduwen. Past bij landelijke, boho en Japandi-interieurs.
- Stof of papier: zachte, verspreide gloed. Een papieren of linnen kap past goed bij een rustig, Scandinavisch interieur.
- Keramiek of beton: robuust en industrieel; laat het licht alleen aan de onderkant naar buiten.
Qua budget is er veel mogelijk. Een eenvoudige hanglamp heb je als indicatie al voor 30 tot 100 euro, een mooie designlamp kost al snel 200 tot 800 euro of meer. Wil je meer ideeën voor je keuken zonder groot budget? Bekijk dan ook hoe je je keuken opknapt zonder te verbouwen.
Tip: Twijfel je over de maat? Knip een cirkel karton op de diameter van de lamp en hang die met een touwtje boven de tafel. Zo zie je meteen of de lamp in verhouding is, voordat je hem bestelt.
Veelgestelde vragen over lamp boven eettafel
Een gangbare richtlijn is 60 tot 80 centimeter tussen de onderkant van de lamp en het tafelblad, meestal rond 65 tot 75 centimeter. Kijk zittend of je elkaar goed ziet en niet in de lichtbron kijkt.
Boven een tafel van 2 meter hangen meestal twee of drie lampen, op ongeveer 60 tot 80 centimeter van elkaar. Een balklamp met meerdere lichtpunten is een alternatief.
Kies één lamp in het midden met een diameter van ongeveer de helft tot 60 procent van de tafeldiameter. Bij een ronde tafel van 120 centimeter is dat ongeveer 55 tot 70 centimeter.
Warm wit van ongeveer 2700 Kelvin is het prettigst. Het licht is gezellig en laat eten en gezichten mooi uitkomen. Kies bij voorkeur een dimbare lamp.
Gebruik een lamp met een lang snoer en een plafondhaak, zodat het snoer naar de plek boven de tafel loopt. Een lamp met een lange rail of een plafondplaat met meerdere snoeren kan ook.
